Server

server คือเครื่องคอมพิวเตอร์หรือระบบปฏิบัติการหรือโปรแกรมคอมพิวเตอร์ ที่ทำหน้าที่ให้บริการอย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายอย่าง แก่เครื่องคอมพิวเตอร์หรือโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่เป็นลูกข่าย ในระบบเครื่อข่าย ข้อความแบบนี้อาจจะงงอยู่บ้าง สรุปอีกครั้งนะครับ Server ในทาง computer มี 3 ความหมายคือ

• เครื่องคอมพิวเตอร์ที่ทำหน้าที่ให้บริการอะไรบางอย่างแก่คอมพิวเตอร์หรือโปรแกรมคอมพิวเตอร์อื่น
• ระบบปฏิบัติการคอมพิวเตอร์ที่ทำหน้าที่ให้บริการอะไรบางอย่างแก่คอมพิวเตอร์หรือโปรแกรมคอมพิวเตอร์อื่น
• โปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ทำหน้าที่ให้บริการอะไรบางอย่างแก่คอมพิวเตอร์หรือโปรแกรมคอมพิวเตอร์อื่น

โดยปรกติแล้ว โปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่เป็น Server จะทำงานบนระบบปฏิบัติการ อาจจะเป็น Linux หรือ Windows หรือ Unix ก็ได้ ดังนั้นคำว่า server จึงมิได้หมายถึง คอมพิวเตอร์ เพียงอย่างเดียวแต่ยังหมายถึงระบบปฏิบัติการคอมพิวเตอร์ หรือโปรแกรมคอมพิวเตอร์อีกด้วย ตัวอย่างโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ทำหน้าที่เป็น server ถ้าพูดถึงเราคงรู้จักกันดี แต่อาจจะไม่รู้ว่าเรียกว่า server ก็เป็นไปได้ ยกตัวอย่างเป็นกลุ่มๆ ดังต่อไปนี้

• Web server คือโปรแกรมที่ทำหน้าที่ให้บริการเว็บ อาทิเช่น Apache web server
• Mail server คือโปรแกรมที่ทำหน้าที่ให้บริการ E-mail อาทิเช่น Postfix, qmail, courier
• DNS server คือโปรแกรมที่ทำหน้าที่ให้บริการโดเมนเนม อาทิเช่น bind9
• Database server คือโปรแกรมที่ทำหน้าที่ให้บริการ Database อาทิเช่น mysql, postgresql, DB2

สำหรับระบบปฏิบัติการที่นิยมใช้เป็น server ได้แก่

• Linux สำหรับ Linux Distribution ที่ได้รับความนิยมได้แก่ Debian Ubuntu Readhat Fedora etc.
• Windows สำหรับ Windows ที่นิยมใช้เป็น server ได้แก่ Windows Server 2003
• Unix สำหรับ Unix ถือเป็นระบบปฏิบัติการที่เก่าแก่ระบบหนึ่ง ที่ยังใช้งานอยู่จนถึงทุกวันนี้ ได้แก่ BSD

ถ้าหากพูดถึง server ก็ต้องรู้ให้แน่ก่อนว่ากำลังพูดถึงอะไรอยู่ไม่อย่างนั้นอาจจะหลงแล้วคุยไม่ รู้เรื่องเอาได้ง่ายๆ ดังนั้นอาจสรุปคร่าวๆ ได้ดังนี้

• ถ้ามีคำถามว่า "ใช้อะไรเป็น server" คำถามนี้มักหมายถึงระบบปฏิบัติการ (แต่อาจจะไม่ใช่ก็ได้ต้องสอบถามดูให้มั่นใจก่อน)
• ถ้าถามว่าใช้อะไรเป็น ...  server อาทิเช่น Web server ก็หมายถึงโปรแกรมให้บริการ
• ถ้าถามว่าใช้ server ยี่ห้ออะไร โดยมากหมายถึงเครื่องคอมพิวเตอร์ที่ใช้เป็น server

โดยปรกติแล้วเครื่องคอมพิวเตอร์เซอร์เวอร์หนึ่งเครื่องจะติดตั้งระบบปฏิบัติการที่ใช้เป็นเซอร์เวอร์ได้หนึ่งระบบ แต่สามารถลงโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ให้บริการได้หลายชนิด เช่น ซื้อเครื่องคอมพิวเตอร์หนึ่งเครื่องลง Linux Distribution Debian เป็นระบบปฏิบัติการ แล้วติดตั้ง Apache เป็นเว็บเซอร์เวอร์ ติดตั้ง Mysql เป็น Database server ติดตั้ง postfix เป็น mail server เป็นต้น ซึ่งโปรแกรมเหล่านี้จะทำงานพร้อมกันแต่ต่าง port กัน

Proxy Server

Proxy Server  คือ
            เครื่องคอมพิวเตอร์ที่ทำหน้าที่ให้บริการต่างๆ แทนเครื่องเซิร์ฟเวอร์จริงๆ ที่ตั้งอยู่ในอินเตอร์เน็ต (เช่น Web Server, Mail-Server, FTP Server หรือ DNS Server เป็นต้น) เครื่องลูกข่ายเครื่องใดในระบบ LAN ที่ต้องการติดต่อหรือขอใช้บริการกับเซิร์ฟเวอร์ในอินเตอร์เน็ต   ก็ไม่จำเป็นต้องติดต่อกับเซิร์ฟเวอร์นั้นโดยตรงแต่ให้ไปติดต่อผ่าน Proxy Server แทน   ดังนั้น Proxy Server  จึงทำหน้าที่เป็นตัวกลางหรือตัวแทนของเครื่องพีซีแต่ละเครื่องในระบบ  LAN   ในการติดต่อกับเซิร์ฟเวอร์ในอินเตอร์เน็ตนั้นอีกต่อหนึ่ง   ในทางกลับกัน ข้อมูลหรือบริการที่ตอบกลับมาจากเซิร์ฟเวอร์เหล่านั้นจะถูกเก็บรวบรวมไว้ที่ตัว Proxy Server ก่อน (อาจมีการทำสำเนาเก็บไว้ด้วยที่เรียกว่า Cache ) จากนั้นจึงจะคัดเลือกและส่งกลับไปให้เครื่องลูกข่ายที่เป็นเจ้าของข้อมูลนั้น ๆ    ดังนั้นหากคุณกำลังเล่นอินเตอร์เน็ตอยู่ที่เครื่องลูกข่ายเครื่องใดเครื่องหนึ่งในระบบ LAN คุณจะรู้สึกราวกับว่าเครื่องที่คุณใช้งานอยู่นั้นกำลังเชื่อมต่อกับอินเตอร์เน็ตโดยตรง (ซึ่งความจริงแล้วไม่ใช่)

            ถ้าจะเปรียบเทียบแล้ว Proxy Server จะเหมือนกับตัวแทนจำหน่ายสินค้านั่นเองหากคุณจะชื้อสินค้าต่างประเทศชนิดใดชนิดหนึ่งแล้ว คุณไม่จำเป็นต้องติดต่อกับผู้ผลิตสินค้านั้นโดยตรง แต่คุณสามารถติดต่อผ่านตัวแทนจำหน่ายในเมืองไทยได้ การติดต่อผ่านตัวแทนจำหน่าย คุณจะได้รับความสะดวกในการสั่งชื้อสินค้าและประหยัดเวลาในการจัดส่งสินค้าด้วย

ประเภทของ Proxy ServerProxy Server
แบ่งออกได้เป็น 2 ชนิดคือ

             1. Proxy Server แบบดั้งเดิม คือ Proxy Server ที่ใช้เทคนิคสมัยเก่าหรือสมัยที่เริ่มจะมี Proxy Server ออกมาให้ใช้กัน      ซึ่งเป็นเทคนิคที่อธิบายไว้ในคำนิยามของ Proxy Server ในหัวข้อก่อนหน้านี้ นั่นเอง   ตัวอย่างโปรแกรมประเภทนี้  ได้แก่  โปรแกรม Microsoft Proxy Server ของบริษัทไมโครซอฟท์ (ทำงานบน Windows NT Server 4.0 ) , WinGate ของบริษัท Qbik หรือ Netscape Proxy Server ของบริษัท Netscape (ปัจจุบันไม่ค่อยมีคนใช้แล้ว) Proxy Server แบบนี้หากใช้ให้บริการประเภทการท่องเว็บ หรือดาวน์โหลดไฟล์ผ่านโปรแกรมบราวเซอร์แล้ว  มักจะมีการเก็บสำเนาข้อมูล หรือบริการต่าง ๆ ที่ได้รับมาจากการใช้บริการของเครื่องลูกข่ายต่าง ๆ ในช่วงก่อนหน้านี้ไว้ในฮาร์ดดิสก์ซึ่งเรียกว่าแคช (Cache ) ประโยชน์ของแคชก็คือ ช่วยลดภาระการทำงานของ Proxy Server ที่ต้องไปดึงข้อมูลจากอินเตอร์เน็ตตามคำร้องขอของเครื่องพีซีต่าง ๆ โดยไม่จำเป็น กล่าวคือ   หากเครื่องพีซีเครื่องใดเครื่องหนึ่งต้องการข้อมูลจากอินเตอร์เน็ตแล้ว Proxy Server  จะมาค้นดูใน Cache ก่อนหากพบว่ามีอยู่แล้วก็จะดึงข้อมูลนั้นส่งกลับไปให้เครื่องลูกข่ายนั้นได้ทันที ทำให้เครื่องลูกข่ายได้รับข้อมูลในเวลาที่เร็วขึ้น ดังนั้น Proxy Server จะไปดึงข้อมูลจากอินเตอร์เน็ตในกรณีที่ข้อมูลที่ต้องการไม่มีใน Cache เท่านั้น วิธีดังกล่าวนี้ภาษาทางเทคนิคจะเรียกว่า “ เว็บแคชชิ่ง” (Web Caching )               

            2. Proxy Server แบบ NAT คือ Proxy Server สมัยใหม่ที่ใช้เทคนิคเรียกว่า NAT(Network Address Translation)หรือที่เรียกว่า IP Masquerade ความจริงแล้ว Proxy Server แบบนี้ไม่ตรงกับคำจำกัดความที่ผมให้ไว้ในตอนแรกเท่าไรนัก แต่เพื่อความเข้าใจเชิงเปรียบเทียบจึงพออนุโลมให้เรียกว่า Proxy Server ได้ สิ่งที่ทำให้ Proxy Server แบบนี้มีพฤติกรรมไม่ตรงกับคำจำกัดความของ Proxy Server  ก็คือหลักการทำงานของมันที่ใช้เทคนิคที่เรียกว่า NAT นั่นเอง  (รายละเอียดจะอธิบายต่อไป)   ตัวอย่างโปรแกรมประเภทนี้คือโปรแกรม WinGate รุ่นใหม่ๆ (ต้องติดตั้งซอฟต์แวร์ที่ชื่อว่า ENS Plug – in เพิ่มเติม)  หรือโปรแกรม ICS (Internet Connection Sharing ) ที่อยู่ในตัวWindow รุ่นใหม่ๆ ตั้งแต่ Window 98 Se เป็นต้น


หลักการทำงานของ Proxy Server แบบดั้งเดิม

          ภายในตัวของ Proxy Server   แบบดั้งเดิมนั้นจะประกอบด้วยโปรแกรม   หรือบริการย่อย ๆ ที่ไว้รองรับการใช้งานจากเครื่องลูกข่ายประเภทต่าง ๆ อยู่ 3 ตัว    คือ WWW Proxy , WinSock Proxy , SOCKS Proxy ซึ่งรายละเอียดของแต่ละบริการมีดังนี้

  WWW Proxy คือบริการที่ทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการติดต่อกับ Web Server ต่างๆ ในอินเตอร์เน็ต เพื่อให้คุณสามารถที่จะใช้บริการท่องเว็บ หรือด าวน์โหลดไฟล์จากเว็บไซท์ต่างๆ โปรแกรมในเครื่องลูกข่ายที่ใช้บริการนี้คือ โปรแกรมบราวเซอร์นั่นเอง บริการนี้จะทำงานคู่กับ เว็บแคชชิ่งด้วย               

  WinSock Proxy คือบริการที่ทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการติดต่อกับเซิร์ฟเวอร์ในอินเตอร์เน็ตที่ให้บริการประเภทอื่นๆ นอกเหนือจากในกรณีของ WWW Proxy เช่น บริการรับส่งอีเมล์, Remote Login (Telnet) หรือ Chat (ICQ, Pirch) เป็นต้น โปรแกรมในเครื่องลูกข่ายที่ใช้บริการนี้ได้แก่ Outlook Express, Telnet, FTP, โปรแกรม Chat(ICQ หรือ Pirch) และโปรแกรมอื่น ๆ ที่ใช้โปรโตคอล WinSock ในกรณีติดต่อ   ดังนั้นเครื่องลูกข่ายจะต้องเป็นเครื่องที่ใช้ระบบปฎิบัติการ Windows และต้องติดตั้งโปรแกรมพิเศษเพิ่มเติมที่เรียกว่า WinSock Proxy Client   เพื่อใช้ในการติดต่อกับบริการ WinSock Proxy ด้วย               

  SOCKS Proxy คือบริการที่ทำหน้าที่คล้าย ๆ กับ WinSock Proxy แต่จะให้บริการกับโปรแกรมในเครื่องลูกข่ายที่ใช้โปรโตคอล SOCKS ในการติดต่อ  ซึ่งโดยมากมักจะเป็นเครื่องลูกข่ายที่ไม่ใช้ Windows เช่น ระบบปฏิบัติการ MacOS (แมคอินทอช) หรือ Unix (Linux) เป็นต้น               
     ที่เครื่องลูกข่ายจะต้องอาศัยโปรแกรมที่สนับสนุนการเชื่อมต่อผ่าน Proxy Server ด้วย ตัวอย่างเช่น โปรมแกรมบราวเซอร์หรือโปรแกรม Windows Media Player จะมีคุณสมบัติในการเชื่อมต่อกับ Proxy Server โดยผ่านบริการ WWW Proxy ได้อยู่แล้ว คุณเพียงแต่ไปกำหนดค่า IP Address พร้อมด้วยหมายเลขพอร์ตที่ใช้ในการเชื่อมต่อกับตัว Proxy Server ในแต่ละโปรแกรมก็ใช้งานได้แล้ว แต่หากคุณใช้โปรแกรมประเภทอื่นๆ ที่ไม่สนับสนุนการเชื่อมต่อผ่าน Proxy Server แล้วคุณจำเป็นต้องติดตั้งซอฟต์แวร์เพิ่มเติมที่เครื่องลูกข่ายที่ชื่อว่า WinSock Proxy Client เพื่อใช้ติดต่อสื่อสารกับบริการ WinSock Proxy แทน               

     สำหรับโปรแกรม WinSock Proxy Client นั้นโดยทั่วไปจะติดมากับชุดโปรแกรมของProxy Server อยู่แล้ว แต่มักจะสนับสนุนเฉพาะบน Windows เท่านั้น ถ้าใช้เครื่องลูกข่ายที่เป็น MacOS หรือ Linux ก็ใช้ไม่ได้  ดังนั้นจึงต้องหันไปใช้การเชื่อมต่อผ่านบริการ SOCKS Proxy แทน  อย่างไรก็ตามโปรแกรมบน Windows บางตัวก็มีความสามารถในการเชื่อมต่อผ่านบริการทั้ง3 ประเภทได้ ตัวอย่างเช่นโปรแกรม ICQ 2000b เป็นต้น               

     Proxy Server แบบดั้งเดิมนี้มักถูกออกแบบให้มีคุณสมบัติอื่น ๆ เพิ่มเติมอีก  เช่น ระบบตรวจสอบและป้องกันไวรัสที่อาจติดมากับไฟล์หรือข้อมูลจากอินเตอร์เน็ต ระบบการห้ามเข้าถึงข้อมูลในเว็บไซท์ที่ไม่พึงประสงค์ต่างๆ หรือระบบควบคุมการใช้งานของเครื่องลูกข่ายต่าง ๆ ด้วย               

      จุดอ่อนของ Proxy Server  แบบดั้งเดิมคือเรื่องการติดตั้งและใช้งาน   เนื่องจากต้องอาศัยการกำหนดค่า IP Address   และหมายเลขพอร์ตของเครื่องแม่ข่ายในโปรแกรมบราวเซอร์ที่เครื่องลูกข่ายแต่ละเครื่อง หรือถ้าเป็นโปรแกรมอื่นๆ ก็ต้องติดตั้งโปรแกรม WinSock Proxy Client ที่เครื่องลูกข่ายทุกเครื่อง ดังนั้นหากมีการเคลื่อนย้ายหรือเปลี่ยน Proxy Server  ก็ต้องตามไปเปลี่ยนที่โปรแกรมทุกตัวในเครื่องลูกข่ายทุกเครื่องด้วยเช่นกัน    นอกจากนี้ Proxy Server แบบนี้ยังมักมีปัญหากับโปรแกรมแปลก ๆ ใหม่ ๆ บนอินเตอร์เน็ตด้วย เช่น โปรแกรมเกมส์ที่เล่นผ่านอินเตอร์เน็ต ซึ่งต้องอาศัยการเซ็ตอัพที่เฉพาะเจาะจงลงไป ถ้าโชคร้ายหน่อยก็เล่นไม่ได้เลย ดังนั้นจึงให้ Proxy Server แบบนี้ได้รับความนิยมลดลง และ Proxy Server แบบ NATนั้นกำลังได้รับความนิยมเข้ามาแทนและเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ